Bij de hoge waterstand eind november 2023 raakten verschillende oevers van waterwegen in het IJzerbekken beschadigd of gaven ze aanleiding tot risico’s. De Vlaamse Waterweg nv heeft de situatie geïnventariseerd en een aannemer aangesteld voor het structureel onderhoud op een vijftiental plaatsen. Het gaat om een opdracht van maximaal 30 miljoen euro met een doorlooptijd van vier jaar. De herstellingen en aanpassingen passen in het actieplan Weerbare Westhoek om de regio weerbaarder te maken tegen natte en droge periodes. De Provincie West-Vlaanderen draagt 2,5 miljoen euro bij.
De periode van hoge waterstanden en verhoogde debieten eind 2023 zorgden dat de oevers van de waterwegen in het IJzerbekken in beheer van de Vlaamse Waterweg nv op meerdere plaatsen stabiliteit verloren of uitspoelden. Daarom zijn herstellingen noodzakelijk.
Verschillende oevers moeten worden hersteld of opgebroken en herbouwd om hun beschermingsniveau terug op peil te brengen. Bij de vernieuwing gaat ook extra aandacht uit naar de bereikbaarheid en de uitvoerbaarheid van latere beheerwerken. De nieuwe oevers zullen er ook voor zorgen dat de potentiële natuur- en ecologische waarden zo volledig mogelijk worden benut.
“We zetten extra in op het structureel onderhouden van onze waterwegen en andere infrastructuur”, beklemtoont Vlaamse minister voor Mobiliteit, Openbare werken, Havens en Sport Annick De Ridder. “Het structureel verbeteren van de oevers in de Westhoek moet de veiligheid van de bewoners en de ondernemingen, waaronder veel landbouwbedrijven, verhogen en garanderen.”
De oeverwerken starten met een grondige studiefase waarbij verschillende partners betrokken zijn. Zo moeten onder meer de eigendomsgrenzen, natuur, aanwezige nutsleidingen perfect in kaart worden gebracht en de uitvoeringsalternatieven worden onderzocht.
De Vlaamse Waterweg nv heeft zes oevertypes gedefinieerd. Zij dienen als model om de beschadigde oevers te herstellen. De keuze per locatie wordt bepaald aan de hand van een variantenstudie. Daarbij worden de aspecten afgewogen zoals de kost, de impact op omgeving, de visie van onder meer lokale besturen, nutsbedrijven, gebruikers enz. Na de keuze wordt een omgevingsvergunning aangevraagd. Pas als die is afgeleverd, kan de uitvoering starten.
De vijftien locaties voor de oeverwerken bevinden zich onder meer langs de IJzer in Nieuwpoort, Middelkerke en Diksmuide en langs de Komenvaart in Ieper, Veurne-Ambacht in Lo-Reninge.
Voor de aanleg van de nieuwe oevers zijn zes basisoevertypes weerhouden: de oever onder talud met streekeigen beplanting en kokosrollen, oeverherstel met breuksteen zonder of met versteviging met colloïdaal beton, oeverherstel met perkoenpalen en wiepenmatten, oeverherstel met schanskorven, oevers met damplank en kopbalk en de Deense kaaimuur met eventueel een kaaiplateau. Per beschadigde locatie kan één of een combinatie van meerdere van deze types worden toegepast.
“Investeren in de waterhuishouding is een belangrijk onderdeel van het provinciaal beleid”, zegt gedeputeerde Bart Nayaert van de Provincie West-Vlaanderen.“Ook in de Westhoek is er nood aan ingrepen om water veilig te kunnen afvoeren maar ook om water op te kunnen houden in droge periodes zodat er drinkwater beschikbaar blijft voor het vee en zodat gewassen op tijd voldoende beregend kunnen worden met water uit de buurt.”
De opdracht is gegund aan de TM Artes Depret – Artes Roegiers. De aannemer start met het studiewerk. De eerste werken op het terrein zullen na de winter 2025-2026 worden uitgevoerd. Dan zou de eerste omgevingsvergunning moeten zijn afgeleverd.
In afwachting van de structurele herstellings- en verbeterwerken voorziet De Vlaamse Waterweg nv in het verder dagdagelijks onderhoud van de oevers.
Meer informatie
Meer informatie over dit project vind je op de projectpagina.