Rivier- en natuurherstel

Sigmaplan

Met het Sigmaplan wapenen we Vlaanderen tegen de gevolgen van de klimaatverandering. In de eerste plaats tegen overstromingen vanuit de Zeeschelde en haar zijrivieren, waarvan klimaatstudies leren dat ze door het veranderende klimaat in de toekomst alleen maar vaker zullen voorkomen.

Maar ook in periodes van extreme droogte bieden we met het Sigmaplan een antwoord door maatregelen te nemen om hemel- en oppervlaktewater langer vast te houden en grondwaterstanden te verhogen. De ontwikkeling van natte natuur speelt daarbij een cruciale rol.

Het opnieuw aansluiten van oude meanders van rivieren zorgt ervoor dat ze opnieuw langer en minder steil worden, waardoor het oppervlaktewater er langer over doet om de zee te bereiken. Hierdoor wordt het drainerend effect van waterlopen verminderd, en op sommige trajecten zal vanaf het voorjaar, wanneer de evapotranspiratie het grondwaterpeil doet dalen, zelfs waterinfiltratie vanuit de waterlopen naar bodem- en grondwater ontstaan. Dit versterkt de sponswerking van het watersysteem, en dus de meer evenwichtige beschikbaarheid van water doorheen het jaar.

Verder geven we een aantal van de gecontroleerde overstromingsgebieden die water bergen bij hoge waterstanden een natte natuurinvulling. Zo leveren ze niet alleen een bijdrage aan de overstromingsveiligheid, maar ook aan het behalen van Europees opgelegde natuurdoelen. 
Die natte natuurgebieden kunnen er heel verschillend uitzien, van zeer vochtige tot minder vochtige graslanden, maar ook natte bossen en moerasachtige gebieden. In periodes met hevige regenval zuigen ze het water op om het in periodes van droogte mondjesmaat los te laten. Ze fungeren als het ware als een natuurlijke spons.

Meer informatie over het Sigmaplan

Het Sigmaplan is een meerjarenplan waarvan de uitvoering de voorbije jaren al heel wat vertraging heeft opgelopen. De huidige middelen binnen de reguliere begroting zijn ontoereikend om de beoogde engagementen en doelstellingen waar te maken.
Mits extra investeringsmiddelen kunnen deze engagementen en doelstellingen versneld invulling krijgen.

Een substantiële inhaaloperatie is nodig om de realisatie van het ganse Sigmaplan opnieuw op schema te krijgen, in overeenstemming met de initiële doelstellingen en timing zoals vooropgesteld door de Vlaamse Regering bij de goedkeuring van het geactualiseerde Sigmaplan. 

Rivier- en natuurherstel Leie

Het project ‘Opwaardering Leie’ is een onderdeel van het project Seine Schelde in Vlaanderen. Naast het luik ‘Binnenvaart’ bevat het project ook een luik ‘Rivierherstel en natuurontwikkeling’.

De Vlaamse Waterweg nv en het Agentschap voor Natuur en Bos staan samen in voor de realisatie. De Vlaamse Waterweg nv focust daarbij op:

• de aansluiting en herinrichting van oude meanders;
• de aanleg van natuurvriendelijke oevers;
• het wegwerken van knelpunten voor vismigratie;
• het herwaarderen van zijwaterlopen;
• de inrichting van 500 ha natte natuur (wetlands).

Het geïntegreerde plan Seine Schelde voor de Leie-as bevat dus heel wat ingrepen en maatregelen die de problematiek van de waterschaarste en klimaatbestendigheid aanpakken. 

Meer informatie over Seine Schelde in Vlaanderen vind je op deze pagina.